złóż rud żelaza, pochodzącym z końca XIX w., jest mapa geologiczno-gór - nicza autorstwa Michała Łempickiego z 1892 r. (ryc. 4). Ryc. 4. Lokalizacja złóż rudy żelaza (oznaczone jako „Fe”), na obszarze na zachód od Siewierza (Lempickij, 1892) Należy zaznaczyć, że złoża rud żelaza występujących na tym tere- Twarde rudy rozbijano następnie młotami lub żelaznymi cepami. Kopalnia rudy. Płukanie rudy. Drugim materiałem niezbędnym do produkcji żelaza był węgiel drzewny. Wyróżniano węgle twarde, otrzymywane z drewna dębowego, bukowego i grabowego oraz węgle miękkie, wypalane z sosen, brzozy, jodły lub osiki. Jedyne muzeum rud żelaza w Polsce Muzeum Górnictwa Rud Żelaza w Częstochowie to miejsce, w którym poznamy historię i dziedzictwo związane z wydobyciem rud Chińska grupa inwestycyjna Hanlong przejęła nowozelandzkie przedsiębiorstwo z branży stalowniczej, które posiada kopalnie rudy żelaza na terenie Afryki. Kosztowało ich to 1,7 mld dolarów. Cynk i ołów najczęściej występują wspólnie w postaci jednej rudy i przeważnie są wydobywane z rud siarczkowych. Ołów w stanie rodzimym występuje sporadycznie, natomiast cynk tworzy tylko związki, głównie siarczki i węglany. Do głównych minerałów rudnych tych metali należą siarczki: cynku (sfaleryt – ZnS) i ołowiu Amerykański eksport rudy żelaza i koncentratów wyniósł w lutym 66,78 mln dolarów, co oznacza zmianę o 50,91 proc. w stosunku do tego samego miesiąca przed rokiem. Zmiana w stosunku do sytuacji sprzed miesiąca wyniosła 38,46 proc. Wśród ponad 1260 klasyfikacji surowców, rudy i koncentraty żelaza zajęły w lutym 288 miejsce. . Po raz kolejny złoża rud żelaza zalegające na Suwalszczyźnie nie znalazły się w krajowym bilansie. - Właśnie od zmiany tego stanu rzeczy trzeba zacząć - twierdzą zwolennicy wydobywania rud. - Bo formalnie to Polska nawet tego bogactwa nie sporządzany jest przez Państwowy Instytut Geologiczny. Co jakiś czas w odniesieniu do bogatych w różne cenne pierwiastki suwalskich rud pojawia się ten sam zapis - złoża pozabilansowe, czyli takie, których wydobywać się nie opłaca. Powód? W latach dziewięćdziesiątych XX w. podawano zbyt niską zawartość metali oraz głębokość zalegania. W minionej dekadzie doszedł do tego jeszcze jeden argument - odkrycie w RPA podobnych złóż, tyle że zalegających znacznie płycej. "Ewentualna eksploatacja suwalskich złóż jest oceniana jako wybitnie konfliktowa. Należy je traktować jako interesujący obiekt geologiczny, bez znaczenia praktycznego" - można przeczytać w opracowaniu czy instytucja ta jest w tym przypadku wyrocznią?- PIG ma przestarzałe spojrzenie na tę kwestię - twierdzą zwolennicy eksploatacji suwalskiego bogactwa. - Żeby wszyscy tak myśleli, do dzisiaj w Warszawie nie byłoby metra. Bo jeszcze kilkadziesiąt lat temu uważano, że ze względu na strukturę ziemi nie da się wywiercić w niej bezpiecznego tunelu. O suwalskim bogactwie przypomniał niedawno Dominik Reetinger w swojej sensacyjnej powieści "Klasa". Będzie on gościem debaty, którą nasza gazeta organizuje w Suwałkach 23 września. Początek o godz. Miejsce - Suwalski Ośrodek Kultury, ul. Noniewicza 71. Przyjść i zabrać głos może każdy. Obszerna relacja z tego wydarzenia ukaże się na łamach naszej gazety. Po co to robimy? Żeby zachęcić rządzących do bliższego przyjrzenia się sprawie. Bo, być może, godząc się, by warte miliardy dolarów rudy zalegały pod ziemią, zarówno cały kraj, jak i nasz region tracą wielką szansę. Czytaj e-wydanie »Lokalny portal przedsiębiorców Już w latach 60. XX wieku w masywie suwalskim zlokalizowano złoża tytanu i wanadu. Odkrycie to stanowi postawę do dywagacji na temat ewentualnego wydobycia, co spowodowałoby, że być może Polska stałaby się jednym z najbogatszych krajów świata! I chociaż geolodzy studzą entuzjazm, to nie podlega wątpliwości, że złoża tam są i może należałoby wykorzystać ich potencjał. Jednak czy to w ogóle możliwe?Złoża tytanu i wanadu na SuwalszczyźnieTytan i wanad to drogie surowce mające wiele zastosowań w nowych technologiach, w tym wojskowych, przez co od razu nasuwa się myśl o ich ewentualnym znaczeniu w obecnej sytuacji politycznej na świecie. Jak wiadomo Ukraina, w której obecnie trwają zacięte walki z rosyjskim agresorem, jest bogatym w surowce krajem europejskim, co w naturalnym odruchu nasuwa myśli odnośnie planów Rosji w stosunku do terytorium Polski zasobnego w cenne złoża. Przeczytaj także:Zastanówmy się teraz, czy obawa jest słuszna, czy jednak jest jedynie wytworem spiskowców chcących wywołać sztuczną panikę. Ile warte są złoża tytanu i wanadu w Polsce?W 1956 r. prof. Jerzy Znosko, inżynier podziemnej eksploatacji złóż i ekonomista rozpoczął prace, które miały wyjaśnić przyczynę regionalnej anomalii magnetycznej na obszarze Suwalszczyzny oraz sprawdzić czy na tym terenie nie występują złoża żelaza. W sierpniu 1962 r. odkrył on jednak złoża magnetytu tytano- i wanadonośnego. Przez kolejne lata prowadził na tym terenie prace rozpoznawcze i stwierdził, że zasoby te wynoszą aż 1,34 mld ton!Zdaniem Jerzego Ząbkiewicza, działacza społecznego, dysponujemy ok. 376 mln ton czystego żelaza, 96,4 mln ton tytanu i ok. 14 mln ton wanadu. Występują tam również molibden, nikiel, chrom, czy gal, ważny w przemyśle komputerowym. W połowie 2021 r. tona tytanu kosztowała 20-24 tys. dolarów za Ząbkiewicz w rozmowie z InteriąPo skatalogowaniu okazuje się, że nasze suwalskie złoża warte są siedem, osiem bilionów złotych. Do tego rachunku możemy dodać również wartość pięknej skały – labradorytu, inaczej anortozytu. Skała otacza suwalską rudę. Jest to rodzaj marmuru, a jednocześnie kamień półszlachetny, z którego po oszlifowaniu wytwarzane są chociażby elementy biżuterii, części elewacji, podłoża, jak też dekoracjiDlaczego więc takiego majątku się nie wydobywa?Aby odpowiedzieć na to pytanie, należałoby najpierw wyjaśnić sobie co nieco z geologii. W Polsce tytan występuje na Suwalszczyźnie w proterozoicznym masywie zasadowym, znajdującym się ponad 850 m pod ziemią, a powstał około 1,5 mld lat także:Jak już wspominaliśmy w 1956 r. prof. Jerzy Znosko zaprojektował wiercenie IG-1 Szlinokiemie (wieś w Polsce położona w województwie podlaskim, w powiecie sejneńskim, w gminie Puńsk), które miało wyjaśnić przyczynę regionalnej pozytywnej anomalii magnetycznej. Już przed wojną, samoloty przelatujące w okolicy zgłaszały bowiem problemy z funkcjonowaniem kompasu, których działanie zakłócane było przez bliżej nieznaną anomalię zaprojektowane przez J. Znoskę w 1961 r. wiercenia wchodzące w podłoże krystaliczne tego obszaru: Krzemianka 1 i Udryń 1, doprowadziły do odkrycia w dniu 1 sierpnia 1962 r. złoża magnetytu tytano- i Interii Jerzy złoża są wyjątkowe i zaskakujące, określone zresztą jako intruzja suwalska. Według nauki nie powinny one tu zaistnieć. Oznacza to, że mamy do czynienia z bliżej nieokreślonym wrzutem. Najprawdopodobniej w dawniejszej epoce uderzył tu meteoryt pochodzenia złoża tytanu i wanadu nie nadają się do eksploatacjiJuż w latach siedemdziesiątych na Suwalszczyźnie zostały udokumentowane dwa złoża rud żelaza, tytanu i wanadu: Krzemianka i Udryń. Dla tych złóż zostały sporządzone i zatwierdzone dokumentacje geologiczne, zawierające wyniki prowadzonych prac geologicznych. Dokumentacje te określają granice złóż, jakość i ilość kopaliny oraz geologiczne warunki występowania złóż. Suwalskie złoża należą do złóż ubogich i występujących na dużych głębokościach (Krzemianka gł. 860-2270 m, Udryń gł. 840-1705 m). Mimo to Polska zdecydowała się na eksploatację Crazy NaukaTo był koniec lat 70, złota epoka brania zagranicznych kredytów. Ekipa Gierka dogadała się z Republiką Federalną Niemiec i pożyczyła 750 milionów marek. Niemcy mieli nadzieję na dostęp do niezwykle cennego pierwiastkaW związku z inwestycją w Suwałkach powstało osiedle dla 30 tys. osób i uruchomiono kopalnię. Wybrana metoda wydobywcza polegać miała na wypłukiwaniu złóż wodą. Suwalski Park Krajobrazowy miał zostać niemal kompletnie zniszczony. Jednak inwestycja, podobnie jak inne pomysły z czasów PRL, padła, zanim dobrze się rozwinęła. Jedyne co udało się się zrobić, to utopić w pomyśle olbrzymie będzie nieopłacalna?Eksploatację metali w Polsce nadal uważa się za nieopłacalną. Złoża zlokalizowane w masywie suwalskim nie mają znaczenia przemysłowego. Dzieje się tak, ponieważ mają one zbyt niską zawartość metali i dużą głębokość zalegania. Ponadto są one zlokalizowane na obszarze o bardzo wysokich walorach środowiskowych i Instytut GeologicznyZłoża stanowią więc bardzo ciekawy obiekt geologiczny bez znaczenia praktycznegoW 2003 r. złoża zostały kolejny raz uznane jako pozabilansowe. Jeżeli chodzi o tytan i żelazo, są jednak obiektem zainteresowania ze względu na zawartość Nieć, Ocena geologiczno-gospodarczej złóż wanadonośnych rud tytanomagnetytowych masywu suwalskiego, [w:] Gospodarka Surowcami Mineralnymi, 2003, z. 2, str. 5-28Analiza porównawcza złóż suwalskich z eksploatowanymi złożami tego typu na świecie wskazująca na możliwość dużej podaży surowców wanadu, tytanu i żelaza z płytko położonych złóż nie wskazuje też, by zagospodarowanie złóż tak głęboko położonych jak w masywie suwalskim mogło być przedmiotem zainteresowania w dającej się przewidywać oceną tą nie zgadza się Ząbkiewicz, który na łamach Tygodnika Interia twierdzi, że: Jerzy Ząbkiewiczmiędzy tym co dziś, a tym co 50 lat temu, mamy niemalże przepaść, jeśli chodzi o rozwój technologii. Górnictwo też pełne jest innowacji. Złoża suwalskie występują co prawda na obrzeżach terenów objętych programem Natura 2000, ale nowe technologie otwierają tę zatrzaśniętą dotąd furtkę. Dzięki współczesnym możliwościom wydobywczym już nie jest to złoże jest metalem przejściowym, który występuje dość powszechnie na Ziemi, zazwyczaj jednak w niewielkich stężeniach. Wchodzi w skład kilkudziesięciu różnych minerałów, dość rzadko odnajduje się go w postaci źródło: długi czas wanad nie posiadał praktycznych zastosowań. Chodziło przede wszystkim o problemy z uzyskaniem czystego metalu na skalę przemysłową. Wraz z rozwojem technologii oraz odkryciami nowych źródeł wanadu – np. jako kopalina współwystępująca w kopalniach uranu – jego znaczenie znacznie wanadu stosowana jest do produkcji stopów z żelazem (tzw. żelazowanad) oraz jako dodatek do stali, poprawiający jej wytrzymałość. Wanad dodawany jest także do innych stopów np. z glinem czy tytanem, które stosowane są np. w silnikach odrzutowych. Oprócz metalurgii wanad posiada także inne zastosowania: jako katalizatory w reakcjach chemicznych, w przemyśle szklarskim i ceramicznym, w bateriach, a nawet reaktorach to lekki metal o szarawym kolorze. Ma wysoką wytrzymałość mechaniczną, jest odporny na korozję (w tym również wody morskiej i chloru). Dwie najbardziej użyteczne własności tytanu to jego odporność na korozję oraz najwyższy stosunek wytrzymałości mechanicznej do źródło: dodaje się do zarówno do żelaza, aluminium, wanadu, jak i molibdenu i innych. Stopy tytanu są wykorzystywane w przemyśle lotniczym (silniki odrzutowe), militarnym, procesach metalurgicznych, motoryzacyjnym, medycznym (protezy dentystyczne, ortopedyczne klamry), sportów ekstremalnych i pierwszej połowie 2021 r. ceny tytanu i jego pochodnych skoczyły w górę w odpowiedzi na rosnący popyt i spadek wydobycia tytanu w ubiegłym roku, a także zmniejszenie zapasów wiórów tytanowych. Odbicie w przemyśle chemicznym i lotniczym jest kluczowym czynnikiem wzrostu popytu na metal. Potencjalne wykorzystanie pochodnych tytanu w energetyce alternatywnej ma stymulować dalszą ekspansję rynkową. Solidne oczekiwania popytu mają na celu utrzymanie wysokich cen w najbliższym są trendy na rynku tytanu?Według danych Asian Metal cena chińskiej tak zwanej gąbki tytanowej wzrosła z poziomu 6,9 dolarów za kg w lipcu 2020 r. do 10,5 dolarów za kg w czerwcu 2021 r. Ceny złomu tytanowego podskoczyły w 2021 r. ze względu na spadek światowych zapasów wiórów, produktu ubocznego produkcji samolotów. Według szacunków IndexBox średnia cena importu złomu tytanu wzrosła z 2,9 dolarów za kg w styczniu 2021 r. do 4,1 oczekują dalszego wzrostu rynku, który wykorzystuje tytan w procesie produkcji. Będzie to nadal napędzać ceny w średnim okresie, przynajmniej do czasu pojawienia się nowych pozytywnych danych o wydobyciu czynnikiem napędzającym rynek pozostaje wzrost popytu na tytan ze strony przemysłu farb i lakierów. Dwutlenek tytanu jest jednym z najbardziej poszukiwanych pigmentów i wypełniaczy w przemyśle farb, powłok i tworzyw sztucznych. Popyt na farby i lakiery wyraźnie rośnie w związku z boomem budowlanym i ożywieniem przemysłu motoryzacyjnego. Rosnący trend w budowie super dużych kontenerowców będzie miał znaczenie w perspektywie średnioterminowej i powinien zwiększyć zapotrzebowanie na farby z dwutlenkiem otwarcie transportu lotniczego i wodnego zwiększy potrzebę odnawiania flot samolotów i doprowadzi do dalszego wzrostu zapotrzebowania na tytan, ponieważ jest to jeden z głównych metali używanych do budowy samolotów i statków. Jeden z największych na świecie producentów samolotów, Airbus, ogłosił plany zwiększenia produkcji, spodziewając się, że popyt na samoloty powróci do poziomu sprzed kryzysu w ciągu najbliższych dwóch lat. Komercjalizacja technologii wytwarzania fotokatalizatorów półprzewodnikowych na bazie dwutlenku tytanu, wykorzystywanych do produkcji paliwa wodorowego, oczyszczania wody, powietrza itp., może stać się nowym bodźcem do rozwoju rynku tytanu. Kto jest kim na rynku tytanu?W 2020 roku, po dwóch latach wzrostu, nastąpił spadek produkcji zarówno rud i jak i koncentratów tytanu. Wolumen zmniejszył się natomiast o 1,2 % do 13 mln ton. Pod względem wartości produkcja rudy i koncentratu tytanu nieznacznie spadła do 7,8 mld dolarów w 2020 r., szacowana w cenach o największej produkcji rudy i koncentratu tytanu w 2020 r. były Chiny (4,2 mln ton), Kanada (2,1 mln ton) i Mozambik (1 mln ton). Ich łączny udział w światowej produkcji wynosi 56 %. Za tymi krajami znalazły się RPA, Australia, Ukraina, Norwegia, Senegal, Madagaskar, Kenia, Korea Południowa, Indie i Wietnam. Razem stanowią one kolejne 40 %. Co więcej, produkcja rudy i koncentratu tytanu w Chinach dwukrotnie przekroczyła wartości odnotowane przez drugiego co do wielkości producenta na świecie – 2020 r. głównymi eksporterami rud i koncentratów tytanu na na świecie były Republika Południowej Afryki (724 tys. ton), Ukraina (539 tys. ton), Senegal (509 tys. ton), Kenia (400 tys. ton), Korea Południowa (275 tys. ton) i Indie (255 tys. ton), osiągając 86 % całkowitego względem wartości, Republika Południowej Afryki (486 mln dolarów) pozostaje największym dostawcą rudy tytanu i koncentratu na świecie, stanowiąc 38 % światowego eksportu. Drugie miejsce w rankingu zajęła Kenia (157 mln dolarów), z 12 % udziałem w światowym eksporcie. Za nią uplasowała się Ukraina z 11 % Najgłębiej położona trasa turystyczna na świecie Odwiedziliśmy na Ukrainie najgłębiej położoną trasę turystyczną na świecie. W Kopalni rud żelaza w miejscowości Krzywy Róg można zjechać 1556 m w głąb ziemi. Najgłębsza w Polsce Kopalnia Budryk ma ok. 1300 m, jednak nie można jej zwiedzać. 24 Zobacz galerię Albin Marciniak / Onet Podziemna atrakcja naszego wschodniego sąsiada w ramach turystyki industrialnej została udostępniona trzy lata temu. Takich miejsc dedykowanych miłośnikom przemysłu w Krzywym Rogu jest oczywiście więcej, jak huta stali czy walcownia rur grupy Arcelor Mittal. Kupił rodzinie działkę rekreacyjną i odkrył tajemniczą kopalnię srebra Krzywy Róg, Ukraina Z uwagi na wyższe ciśnienie panujące na tej głębokości, każdy z chętnych przechodzi badanie i ciśnienie krwi. Przed zjazdem nie zaleca się picia kawy, a alkohol jest oczywiście zabroniony. Każdy z uczestników zakłada ubiór roboczy, wraz z bawełnianą bielizną, a zamiast skarpetek tradycyjne onuce. Dodatkowo kalosze, kask, lampa czołowa i pojemnik z maską przymocowany do paska, na wypadek obecności metanu czy innego zagrożenia. Stała temperatura na tej głębokości to ok. 20 st. C przy dużej wilgotności. Największa dziura w ziemi wykopaną ręcznie, z pomocą tylko kilofów i łopat! Najgłębszą kopalnią na świecie jest kopalnia złota Tau-Ton w Republice Południowej Afryki, której głębokość wynosi prawie 4 kilometry, a temperatura sięga plus 50-60 stopni. Jednak tam nie jest możliwe zwiedzanie turystyczne, podobnie jak w innych kopalniach o tak dużych głębokościach. Krzywy Róg to główny ośrodek ukraińskiego przemysłu metalurgicznego. Pola rudonośne ciągną się na przestrzeni wielu kilometrów i podobnie rozciągnięta jest zabudowa przemysłowo mieszkaniowa. Transport publiczny jest dobrze rozbudowany. Linie tramwajowe i trolejbusowe łączą najodleglejsze zakątki miasta oraz funkcjonuje Metro. 1/24 Trasa turystyczna w Kopalni rud żelaza Krzywy Róg na Ukrainie Albin Marciniak / Onet 2/24 Trasa turystyczna w Kopalni rud żelaza Krzywy Róg na Ukrainie Albin Marciniak / Onet 3/24 Trasa turystyczna w Kopalni rud żelaza Krzywy Róg na Ukrainie Albin Marciniak / Onet 4/24 Trasa turystyczna w Kopalni rud żelaza Krzywy Róg na Ukrainie Albin Marciniak / Onet 5/24 Trasa turystyczna w Kopalni rud żelaza Krzywy Róg na Ukrainie Albin Marciniak / Onet 6/24 Trasa turystyczna w Kopalni rud żelaza Krzywy Róg na Ukrainie Albin Marciniak / Onet 7/24 Trasa turystyczna w Kopalni rud żelaza Krzywy Róg na Ukrainie Albin Marciniak / Onet 8/24 Trasa turystyczna w Kopalni rud żelaza Krzywy Róg na Ukrainie Albin Marciniak / Onet 9/24 Trasa turystyczna w Kopalni rud żelaza Krzywy Róg na Ukrainie Albin Marciniak / Onet 10/24 Trasa turystyczna w Kopalni rud żelaza Krzywy Róg na Ukrainie Albin Marciniak / Onet 11/24 Trasa turystyczna w Kopalni rud żelaza Krzywy Róg na Ukrainie Albin Marciniak / Onet 12/24 Trasa turystyczna w Kopalni rud żelaza Krzywy Róg na Ukrainie Albin Marciniak / Onet 13/24 Trasa turystyczna w Kopalni rud żelaza Krzywy Róg na Ukrainie Albin Marciniak / Onet 14/24 Trasa turystyczna w Kopalni rud żelaza Krzywy Róg na Ukrainie Albin Marciniak / Onet 15/24 Trasa turystyczna w Kopalni rud żelaza Krzywy Róg na Ukrainie Albin Marciniak / Onet 16/24 Trasa turystyczna w Kopalni rud żelaza Krzywy Róg na Ukrainie Albin Marciniak / Onet 17/24 Trasa turystyczna w Kopalni rud żelaza Krzywy Róg na Ukrainie Albin Marciniak / Onet 18/24 Trasa turystyczna w Kopalni rud żelaza Krzywy Róg na Ukrainie Albin Marciniak / Onet 19/24 Trasa turystyczna w Kopalni rud żelaza Krzywy Róg na Ukrainie Albin Marciniak / Onet 20/24 Trasa turystyczna w Kopalni rud żelaza Krzywy Róg na Ukrainie Albin Marciniak / Onet 21/24 Trasa turystyczna w Kopalni rud żelaza Krzywy Róg na Ukrainie Albin Marciniak / Onet 22/24 Trasa turystyczna w Kopalni rud żelaza Krzywy Róg na Ukrainie Albin Marciniak / Onet 23/24 Trasa turystyczna w Kopalni rud żelaza Krzywy Róg na Ukrainie Albin Marciniak / Onet 24/24 Trasa turystyczna w Kopalni rud żelaza Krzywy Róg na Ukrainie Albin Marciniak / Onet Data utworzenia: 29 listopada 2021 14:04 To również Cię zainteresuje Masz ciekawy temat? Napisz do nas list! Chcesz, żebyśmy opisali Twoją historię albo zajęli się jakimś problemem? Masz ciekawy temat? Napisz do nas! Listy od czytelników już wielokrotnie nas zainspirowały, a na ich podstawie powstały liczne teksty. Wiele listów publikujemy w całości. Znajdziecie je tutaj. Rudy metali stanowią drugą co do wartości grupę kopalin użytecznych po surowcach energetycznych. Wydobycie ich stanowi ok. 19% wartości światowej produkcji górniczej, przy czym na pierwszym miejscu znajdują się: rudy żelaza – 5,6%, miedzi – 3,1%, złota – 3,1%, uranu – 1,9%, manganu – 1%, ołowiu – 0,9%, a w dalszej kolejności: cynku, cyny, niklu, antymonu, srebra, boksytów i innych. Na bazie tych surowców rozwijają się gałęzie przemysłu takie jak: Hutnictwa żelaza Hutnictwa metali nieżelaznych Przemysłu metalowego Maszynowego Precyzyjnego Środków transportu Elektrotechnicznego i elektronicznego Żelazo - najbardziej rozpowszechniony metal, najczęściej używany do produkcji w dobie XXI wieku. Żelazo nie występuje w postaci wolnej - jedynie jako rudy metali: hematytu i magnetytu, syderytu, limonitu i pirytu. Najbardziej w żelazo bogata jest ruda magnetytu (od 70 do 50%), która swe pochodzenie wiąże z erą prekambryjska, w czasach wielkiej aktywności wulkanicznej Ziemi. Zasoby rud żelaza szacuje się na 800 mld ton a dziś jej średnie wydobycie to 499 mln ton rocznie. Lata wielkiego kryzysu ekonomicznego(1930-1935) obniżyły jej wydobycie; wojna koreańska odwróciła tę sytuację. Największe wydobycie rud żelaza notuje się w: Chinach, Brazylii, Australii - 50 % światowego wydobycia Rosji - 6 % światowego wydobycia Kanadzie - 3,3 % światowego wydobycia Mimo że hutnictwo żelaza jest jednym z najbardziej energochłonnych i surowcochłonnych przemysłów, wiele krajów świata trudni się tym zajęciem. Wykorzystuje się tu: rudy żelaza, topniki, węgiel koksujący, oraz złom, gaz i energię elektryczną. Nie jest to jednak czynnik warunkujący silny lub słabszy rozwój tej dziedziny gospodarki w krajach świata. Za kształtowanie się skali produkcji odpowiedzialny jest rynek zbytu - popyt, zapotrzebowanie na produkty hutnicze, stopień rozwoju gospodarki poszczególnych państw świata zainteresowanych kupnem i sprzedaż produktów pokutniczych, od tempa ich rozwoju i uprzemysłowienia. Wysoka kapitałochłonność hutnictwa żelaza wpływa bezpośrednio na stopień jego wykorzystania w innych gałęziach przemysłu - to stwarza mniejsze jego wykorzystanie w krajach słabo rozwiniętych a większy stopień w krajachwysoko rozwiniętych. Specjalizacja produkcji również wpływa na rozwój tej gałęzi gospodarki. Tak jest przykładowo w Szwecji, która posiada najczystsze złoża rud żelaza a przeznacza je przede wszystkim na eksport a Francja, mimo że posiada jedynie 30 % rudy żelaza wykorzystuje je w pełni na własny użytek. Kraj ten postąpił w tym celu bardzo radykalnie zamykając nierentowne kopalnie i modernizując najbardziej wydajne w celu zwiększenia zysków. Afryka jest krajem posiadającym najczystsze złoża rud żelaza. Mimo to ze względów na trudną dostępność złóż i niską mechanizację nie są one tak eksploatowane, jak pozwalałyby ich zasoby. Wykorzystuje się jedynie złoża łatwo dostępne, z możliwością łatwego przewozu kopalin - są to tereny w Algierii nad Morzem Śródziemnym, w Mauretanii, Sierra Leone, Liberii i Angoli nad Atlantykiem oraz w RPA nad Oceanem Spokojnym. Metale kolorowe w dzisiejszych czasach przeżywają wielki rozkwit - szybciej niż hutnictwo żelaza. Wzrost produkcji tego metalu w Europie i na świecie powodował: wzrost jego zapotrzebowania w wyniku rozwoju przemysłu środków transportu, elektrotechnicznego, maszynowego i metalowego rozwój elektroenergetyki gdyż ta gałąź przemysłu jest bardzo energochłonna. Z tym czynnikiem wiąże się przede wszystkim lokalizacja hut metali kolorowych. Francja jest modelowym państwem w tej dziedzinie - tu jako źródło energii wykorzystano górskie rzeki i potoki. Aluminium - ten lekki metal daje się łatwo obrabiać: kuc, walcować jednak sprawia trudności przy odlewie. Dlatego coraz częściej stosowane są stopy aluminium z domieszkami miedzi i magnezu. Aluminium staje się coraz bardziej powszechny, co potwierdza fakt wzrostu jego produkcji. Jego światowe zasoby kształtują się w następujący sposób: ok. 35% - Węgry, Francja, Jugosławia, Grecja ok. 25% - Jamajka, Surinam, Gujana ok. 25% - Ghana i Gwinea Australia Potęgami w wydobyciu są Jamajka, Gujana, Surinam i Dominikana (razem 30%), za nimi plasują się Australia, Francja, Węgry, Grecja i Gwinea. Miedź wykorzystywana jest do produkcji przewodników i półprzewodników elektrycznych, dlatego stosuje się ja na szeroka skalę w energetyce, energotechnice, motoryzacji, zbrojeniach i telekomunikacji a jej eksploatacja ciągle wzrasta - z 500 tys. (1900) do 5440 tys. (1970). Wraz z rozwojem zbrojeń i w okresach wojny wydobycie tego surowca naturalnie wzrastało. Jej zasoby wynoszą 308 mln ton a jej najbogatsze złoża znajdują się w: Pasie Miedziowym w Zambii - 18 % Północnym i Środkowym Chile USA Kongu Polsce. Największymi producentami miedzi są: Stany Zjednoczone Chile Polska Wielka Brytania, Holandia, Belgia były krajami, w których w historii znajdowały się największe ośrodki hutnicze, mimo że nie posiadają one żadnych zasobów metali, lecz eksportowały je z kolonii. Wielka Brytania podporządkowała sobie kolonie w Afryce, Stany Zjednoczone w Kanadzie oraz do 1971 roku w Chile. Dziś kontrolują one 45 % całkowitego wydobycia. Domieszki dodawane w procesie produkcji do metali szlachetnych wpływają na walory sprężystości, odporności na wysokie temperatury i ciśnienie, twardości, nierdzewności, dlatego wykorzystuje się to potem do produkcji wytrzymałych metali i urządzeń. Ma to na celu wzmocnienie odporności stopu. Te domieszki to: mangan - wydobycie w krajach b. ZSRR (ok. 34% światowego wydobycia), RPA (13%), Brazylii (13%), Gabonie (9%), Indiach (8,9%), Zimbabwe, Zambii i Egipcie chrom - wydobycie w RPA (30%), krajach b. ZSRR (30%), Zimbabwe (20%) i Turcji (17%) nikiel - wydobycie w Chinach (25%), krajach b. ZSRR (19%), Korei Płd. i Płn. (18%), USA (14%), Boliwii, Australii i Portugalii wolfram - wydobycie w Kanadzie (42%), Nowej Kaledonii (28%) i krajach b. ZSRR (16%), RPA (0,7%) kobald - wydobycie w Zairze (50%), Kongu, Zambii, Maroku, Kanadzie, USA i krajach b. ZSRR molibden - wydobycie w USA (64%), krajach b. ZSRR, RPA, Zimbabwe i Peru wanad - wydobycie w RPA, Namibii (łącznie 2230 ton, tj. 28%), Kongu, Angoli i Maroku antymon - wydobycie w Chinach (30%), RPA (20%), Zimbabwe, Algierii i Maroku Ich zastosowanie i wydobycie ciągle wzrasta. Największym zapotrzebowaniem na tego typu produkty wyróżniają się państwa o wysoko rozwiniętym hutnictwie stali - są to USA, Rosja, Japonia, Niemcy, W. Bryt., Francja, Włochy. Tylko Rosja i USA posiadają własne złoża, reszta państw je eksportuje co poprawia handel zagraniczny i umacnia pozycje państw eksportujących. Cyna jest najrzadszym metalem, wydobywa się go w Malezji, Indonezji, Tajlandii, Chinach a także w Boliwii, Peru, Nigerii, Ruandzie, Zairze, RPA, Zimbabwe i Namibii. Cynk spotyka się wraz z rudami ołowiu w postaci rud polimetalicznych. W procesie produkcji czystego cynku trzeba podjąć szereg procesów chemicznych, prowadzących do oddzielenia poszczególnych części składowych. Ich złoża spotyka się w Europie i Ameryce. Metale szlachetne to: rudy złota, srebra i platyny. Pierwsze z nich wykorzystuje się w przemyśle jubilerskim, elektronicznym, monetarnym i innych dziedzinach. Sztabki złota są przechowywane jako rezerwa i zawierają 8% światowych zasobów. Srebro wykorzystujemy przede wszystkim w jubilerstwie oraz jako przewodnik prądu w elektronice i elektrotechnice jako odbicie luster. Srebro znalazło swe zastosowanie również w medycynie jako środek bakteriobójczy i antyseptyczny. Błony światłoczułe również powstają z wykorzystania srebra oraz fluorowców. Najrzadszy i najdroższy metal stanowi platyna, doceniana głównie w jubilerstwie, do produkcji katalizatorów i urządzeń precyzyjnych, chemicznych i elektronicznych. Główni wydobywcy platyny to: RPA Rosja - wraz z pozycja pierwsza stanowi 90 % złóż USA Zimbabwe Kanada Kolumbia. Popyt na ten rzadki metal ustawicznie wzrasta. Jest to bardzo dobry znak. Wielu producentów stosuje coraz częściej ten metal w różnorodnych procesach technologicznych do wyrobu własnych produktów. Jako metal bardzo odporny na wszelkiego rodzaju uszkodzenia fizyczne i chemiczne staje się bardzo przydatny w produkcji wielu urządzeń precyzyjnych. Wpływa to na wzrost ich wytrzymałości a wraz z tym jakości wykonania i przedłuża czas eksploatacji produktu. Uran - najrzadszy pierwiastek, niespotykany w stanie wolnym, ale jako związek pod postaciami rud: granitu i blendy smolistej. W przeszłości zapoczątkowano wykorzystanie tego metalu do produkcji szkła i ceramiki. W 1898 roku stracił swe pokojowe zastosowanie poprzez odkrycie przez małżeństwo Curie radu. Wraz z radem stał się materiałem - pierwiastkiem promieniotwórczym, wykorzystywanym przy produkcji bomb i materiałów wybuchowych. Jest jednym z najrzadszych pierwiastków. Jego zasoby szacuje się na 82,5 mln ton a wydobywa się do m. in. w państwach takich jak: Kanada USA RPA, Afryka Środkowa, Gabon, Niger Australia Rosja Chiny Węgry. Różna jest zawartość tlenku uranu w różnych rudach, zazwyczaj jest niewielka od 0,09% do 1,5%. Dziś eksploatuje się jedynie złoża posiadające 0,1% tego pierwiastka. Wyjątkiem jest RPA, gdzie wydobywa się złoża o mniejszej zawartości. Najbardziej opłacalne są złoża rosyjskie (1,5%), australijskie (1,5%), francuskie (0,9%). Są to również najwięksi jego producenci. Niektóre rudy uranu wzbogaca są mechanicznie, i aby było to opłacalne, te specjalistyczne zakłady lokowane są w pobliżu kopalń - tu znowu widzimy nieodłączny wpływ czynnika lokalizacji, jakim jest bliskość bazy surowcowej. W Europie jedynie kilka firm posiada monopol na wykorzystywanie pierwiastków radoczynnych. Na świecie są to koncerny: Du Pont, Rio Tinto, Kuhlmann. Ten ostatni opanował 25 % udziałów fabryk we Francji. W dzisiejszych czasach istnieje 437 reaktorów, rozlokowanych w 31 państwach świata. Ich działalność wytwarza 17 % całkowitej energii. Mimo ogromnych zniszczeń, które przyniosło w czasie II Wojny Światowej zastosowanie bomb uranowych istnieje kilka zalet wykorzystania energii jądrowej: Niewielka ilość energii jest już skuteczna i łatwa w zgromadzeniu Produkcja tego rodzaju energii jest kilkakrotnie niższa niż energii z gazu czy z węgla kamiennego i brunatnego Nikła ilość odpadów poprodukcyjnych Niewyczuwalne zanieczyszczenie przyrody Nie można zapomnieć również o wadach jej stosowania: Budowanie elektrownii atomowej pochłania wyższe koszt niż elektrowni węglowej Katastrofalne w skutkach awarie w działaniu Przechowywanie szkodliwych odpadów z dala od osad ludzkich przez przynajmniej 500 tys. Lat Szkodliwy skutek psychologiczny For faster navigation, this Iframe is preloading the Wikiwand page for Rudy żelaza w Polsce. Connected to: {{:: Z Wikipedii, wolnej encyklopedii {{bottomLinkPreText}} {{bottomLinkText}} This page is based on a Wikipedia article written by contributors (read/edit). Text is available under the CC BY-SA license; additional terms may apply. Images, videos and audio are available under their respective licenses. Please click Add in the dialog above Please click Allow in the top-left corner, then click Install Now in the dialog Please click Open in the download dialog, then click Install Please click the "Downloads" icon in the Safari toolbar, open the first download in the list, then click Install {{::$

rudy żelaza w polsce mapa